Blog

Kiedy jest możliwa zmiana alimentów?

Należy zauważyć, że w wielu sprawach pierwsze orzeczenie o obowiązku alimentacyjnym względem małoletnich zapada, gdy mają oni kilka lat. Powszechnie wiadomo, że wraz z dojrzewaniem dziecka rosną jego potrzeby, a to z kolei generuje większe koszty jego utrzymania. Zmiana alimentów może iść wówczas w parze ze zmianą okoliczności faktycznych.

Koszty te osiągają swój maksymalny poziom w momencie, gdy dziecko jest w wieku 15 – 18 lat i są na poziomie kosztów utrzymania dorosłego człowieka. Wiąże się to w szczególności z potrzebą zapewnienia dziecku dodatkowych zajęć pozalekcyjnych, które będą rozwijały jego zainteresowania lub też wyrównają braki szkolne oraz z chęcią zapewnienia dziecku odpowiednich do wieku rozrywek. W związku z tym pojawia się pytanie, czy alimenty, które zostały orzeczone, gdy dziecko miało np. 5 lat, mają być takie aż do końca trwania obowiązku alimentacyjnego? Oczywiście, że nie. Alimenty mogą zostać bowiem zarówno podwyższone, jak i obniżone.

Przesłanki zmiany alimentów

Orzekając o zmianie wysokości alimentów, sąd bierze pod uwagę dwie przesłanki. Pierwszą z nich jest zmiana, tj. wzrost lub zmniejszenie się usprawiedliwionych potrzeb małoletniego. Drugą natomiast jest wzrost lub zmniejszenie się majątkowych i zarobkowych możliwości zobowiązanego. Zmiana alimentów może nastąpić przy zaistnieniu jednej z nich.

Usprawiedliwione potrzeby małoletniego

Przez usprawiedliwione potrzeby małoletniego należy rozumieć jego potrzeby bieżące. Zgodnie z bogatym orzecznictwem Sądu Najwyższego w tym zakresie, są to potrzeby:

  1. fizyczne, tj. zapewnienie optymalnego wyżywienia z uwagi na jego wiek i stan zdrowia, zapewnienie odpowiednich warunków mieszkaniowych, odzieży odpowiedniej do wieku i pory roku, środków higieny i opieki lekarskiej;
  2. duchowe i kulturalne, tj. zapewnienie dziecku udziału w obrządku religijnym, zapewnienie mu wyjścia do kina, teatru, rozwijanie zainteresowań w zakresie sportu, gry na instrumencie, jak również kupno książek;
  3. edukacyjne, tj. zapewnienie dziecku edukacji odpowiedniej do wieku i zdolności, tj. korepetycje, kupno wyprawki szkolnej, dodatkowe kursy i zajęcia;
  4. wypoczynku i rozrywki, tj. wyjazd na wakacje, kolonię, kupno zabawek, wyjście na basen, wyjazd na wycieczkę.

Usprawiedliwione potrzeby dziecka zmieniają się, jak już na wstępie zaznaczono, przede wszystkim z jego wiekiem czy zmianą jego zainteresowań. Zdarzają się niestety też takie sytuację, kiedy zmiana ta spowodowana jest chorobą dziecka. Wówczas pojawiają się dodatkowe koszty związane z zakupem lekarstw i koniecznością zapewnienia dziecku konsultacji lekarskich. W związku z tym, jeśli usprawiedliwione potrzeby małoletniego wzrosną, a nie zmieni się sytuacja zobowiązanego, uprawniony (czyli małoletni, którego reprezentuje rodzic) powinien wystąpić z powództwem o podwyższenie alimentów. Sądem właściwym jest sąd rejonowy miejsca zamieszkania uprawnionego, a powództwo zwolnione jest od opłaty.

Majątkowe i zarobkowe możliwości zobowiązanego

Kolejną przesłanką, wpływającą na zakres świadczenia alimentacyjnego, są majątkowe i zarobkowe możliwości zobowiązanego. Może zdarzyć się sytuacja, że po orzeczeniu o obowiązku alimentacyjnym rodzic zobowiązany do płacenia alimentów straci pracę, zostanie mu znacznie obniżone wynagrodzenie, długotrwale zachoruje, czy też straci wartościowy składnik majątku, np. mieszkanie. Wówczas jego możliwości majątkowe i zarobkowe znacznie zmaleją, a to uzasadnia wniesienie powództwa o obniżenie alimentów.

Sądem właściwym w sprawach o obniżenie jest Sąd rejonowy miejsca zamieszkania małoletniego (który w tym wypadku będzie pozwanym), natomiast opłata od pozwu wynosi 5% wartości przedmiotu sporu, jednak nie mniej niż 30 zł.

Podsumowanie

W sytuacji, gdy jedna z powyższych przesłanek ulegnie zmianie, nastąpić może również zmiana alimentów. Do sądu ze stosownym wnioskiem może wystąpić zarówno uprawniony, jak i zobowiązany. Ważne jest jednak to,  aby zmiana okoliczności faktycznych miała charakter istotny i trwały. To, czy zmiana ma charakter istotny, każdorazowo rozstrzyga przy tym Sąd poprzez porównanie sytuacji obecnej z sytuacją, która była w dacie wydawania orzeczenia.

Jeżeli zainteresował Państwa opisany wyżej temat, zapraszamy do kontaktu z Kancelarią (tel.: +48 17 307 07 66, +48 12 307 09 88 lub e-mail: kancelaria@ktmh.pl) oraz do umówienia spotkania w biurze Kancelarii w Rzeszowie lub Krakowie.

Jagienka Jaracz-Wilk

Jestem adwokatem przy Okręgowej Radzie Adwokackiej w Rzeszowie. Ukończyłam studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Rzeszowskiego na kierunkach prawo oraz administracja. Prowadzę sprawy rodzinne ze szczególnym uwzględnieniem spraw rozwodowych oraz alimentacyjnych. Zdobyte doświadczenie zawodowe wykorzystuję przeprowadzając również windykacje należności na rzecz Klientów Kancelarii.

Form
Podane przez Państwa dane osobowe przetwarzane będą w celu i w zakresie niezbędnym do udzielenia odpowiedzi na przesłane zapytanie. Podstawą prawną przetwarzania jest w tym przypadku art. 6 ust. 1 lit. f RODO, czyli prawnie uzasadniony interes administratora w postaci kontaktu biznesowego z użytkownikami strony. Udostępnienie przez Państwa danych jest dobrowolne, jednakże jest ono niezbędne do udzielenia odpowiedzi na pytanie. Więcej informacji na temat przetwarzania Państwa danych osobowych przez Kancelarię TMH zawarto w Polityce prywatności.

TMH Law Firm

Kancelaria Prawna TMH – Rzeszów
ul. Dominikańska 1A
35-077 Rzeszów

Tel: (17) 307 07 66
Kancelaria Prawna TMH – Kraków
Rynek Dębnicki 6/3
30‑319 Kraków

Tel: (12) 307 09 88
Google Rating
5.0
Based on 99 reviews
×